Doanh nghiệp nhà nước là gì? Đặc điểm của doanh nghiệp nhà nước

5 (100%) 1 vote

Trong hoạt động kinh doanh chúng ta thường bắt gặp rất nhiều khái niệm khác nhau. Và một trong những khái niệm được mọi người quan tâm nhiều nhất đó là Doanh nghiệp nhà nước là gì và chúng có đặc điểm ra sao? Thực tế, doanh nghiệp nhà nước là hình thức phổ biến và rất dễ để chúng ta hiểu được nó. Bài viết dưới đây, chúng ta sẽ cùng nhau khái quát lại định nghĩa về doanh nghiệp nhà nước cũng như các vấn đề xung quanh nó.

Khái niệm doanh nghiệp nhà nước là gì?

Chúng ta hiểu một cách đơn giản thì doanh  nghiệp nhà nước đó chính là các tổ chức kinh tế mà được nhà nước hỗ trợ đầu tư vốn cho thành lập và nhà nước cũng quản lý hoạt động của doanh nghiệp từ các hoạt động kinh doanh cho tới hoạt động công ích. Và doanh nghiệp đó phải vận hành với mục đích hoàn thành các mục tiêu do nhà nước đã giao. Vì là doanh nghiệp có vốn đầu tư của nhà nước nên doanh nghiệp sẽ có tính pháp nhân, tự chịu trách nhiệm với các hoạt động kinh doanh đối với lượng vốn mà nhà nước cung cấp. Doanh nghiệp nhà nước cũng có nghĩa vụ và quyền dân sự. Khi thành lập một doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp đó sẽ có con dấu, tên gọi riêng biệt và nó được đặt trụ sở ở Việt Nam.

doanh nghiệp nhà nước

Có thể kể đến một số doanh nghiệp nhà nước như : Tổng công ty Lâm nghiệp Việt Nam, Tổng công ty Cà phê Việt Nam, Tổng công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam, Tổng công ty Đường sắt Việt Nam, Tổng công ty Hàng không Việt Nam, Tổng công ty Viễn thông MobiFone, Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam, Tập đoàn Công nghiệp than khoáng sản Việt Nam, Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam, Tập đoàn Dầu khí Việt Nam, Tập đoàn Hóa chất Việt Nam,…

Đặc điểm của doanh nghiệp nhà nước

Mỗi một loại hình doanh nghiệp sẽ có những đặc điểm khác nhau để nhận biết. và đối với doanh nghiệp nhà nước cũng vậy.

  • Doanh nghiệp nhà nước là một doanh nghiệp hoạt động dưới sự quản lý của nhà nước, nhà nước đầu tư vốn để thành lập cũng như giúp doanh nghiêp hoạt động. Chúng ta biết rằng, muốn thành lập một doanh ngiệp nhà nước thì cần phải có quyết định được ký trực tiếp bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyên trong lĩnh vực đó. Và chỉ khi nào xét thấy sự thành lập doanh nghiệp là cần thiết thì nhà nước mới rút vốn để thành lập nó..
  • Sẽ chỉ có những ngành, lĩnh vực trọng điểm, then chốt mới hình thành nên doanh nghiệp nhà nước như xăng dầu, hóa chất, viễn thông,..
  • Tất cả những điều đó phải phù hợp với chủ trương, chính sách của Đảng, phù hợp với công cuộc phát triển đất nước. Vì là doanh nghiệp sử dụng vốn đầu tư của nhà nước nên nó sẽ thuộc quyền sở hữu, quản lý của nhà nước. Tài sản của doanh nghiệp sẽ có một phần là tài sản của nhà nước chúng ta.
  • Sau khi hình thành thì doanh nghiệp nhà nước sẽ là một chủ thể kinh doanh nhưng tài sản của doanh nghiệp không thuộc về chủ doanh nghiệp đó mà chỉ là quản lý tài sản thuộc quyền sở hữu của nhà nước mà thôi.
  • Khi nhà nước giao vốn cho doanh nghiệp thì doanh nghiệp đó phải có trách nhiệm cũng như nhiệm vụ phải bảo toàn, phát triển nguồn vốn đó lên theo thời gian.
  • Doanh nghiệp nhà nước là tổ chức phải hoạt động dưới quyền quản lý của nhà nước và đáp ứng mục tiêu nhà nước đề ra.

Doanh nghiệp nhà nước có những đặc điểm riêng biệt để có thể nhận biết, phân biệt dễ dàng. Đầu tiên là nói về chủ đầu tư chính là vốn của nhà nước kết hợp với vốn của các cá nhân, tổ chức khác. Sẽ chuyển đổi công ty nhà nước thành công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần hoạt động theo luật doanh nghiệp. Doanh nghiệp nhà nước là đơn vị có tư cách pháp nhân. Vốn sở hữu 100% vốn điều lệ thuộc về nhà nước hoặc vốn góp chi phối trên 50% nhưng thấp hơn vốn điều lệ. Doanh nghiệp nhà nước có nhiều hình thức tồn tại.

doanh nghiệp nhà nước việt nam

Vì là doanh nghiệp có vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước nên mọi sự quản lý phỉa thuộc quyền quản lý của các cơ quan chức năng nhà nước. Trong đó, quyền sở hữu tài sản cũng của nhà nước và doanh nghiệp có trách nhiệm phải sử dụng nguồn vốn đó để tăng cường thu hồi, bảo đảm nguồn vốn ban đầu. Doanh nghiệp nhà nước sẽ chỉ thực hiện hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định theo chủ trương nhà nước đề ra đối với việc phát triển nền kinh tế đất nước.

Lý do cần thành lập doanh nghiệp nhà nước

Nền kinh tế thị trường đang rộng mở, các hình thức sản xuất đa dạng hơn và nhiều người vẫn đặt ra câu hỏi rằng tại sao doanh nghiệp nhà nước còn tồn tại và lý do gì mà cần thành lập doanh nghiệp nhà nước. Những nội dung dưới đây sẽ giúp bạn giải đáp mọi thắc mắc của mình.

Yếu tố độc quyền tự nhiên: quy luật phải tăng hiệu quả kinh tế theo quy mô, khi chỉ có một nhà sản xuất độc nhất thì hiệu quả phân phối, sản xuất mới đạt được ngưỡng tối đa nên độc quyền tự nhiên xuất hiện. Điều này được thể hiện rõ như trong ngành cung cấp điện, nước. Việc quốc hữu hóa sẽ kìm kẹp và hạn chế hiện tượng doanh nghiệp tư nhân sẽ độc quyền dẫn tới tình trạng bóc lột người tiêu dùng. Và đó là lý do vẫn phải thành lập doanh nghiệp nhà nước để đảm bảo tốt nhất quyền lợi cho người dân.

lý do thành lập doanh nghiệp nhà nước

Ngoại ứng: Hầu hết tất cả những nhà đầu tư tư nhân sẽ chỉ tập trung đầu tư vào một ngành nào đó mang đến lợi ích trực tiếp cho họ chứ không có ý định đầu tư vào những ngành mang lại sự lan toản, tác động, kích thích ngành khác phát triển bởi những ngành được lan tỏa đó không đem lại nguồn thu. Và chỉ có các doanh nghiệp nhà nước dưới sự quản lý của chính phủ mới làm được điều này.

Công bằng xã hội cũng là một yếu tố để doanh nghiệp nhà nước tiếp tục tồn tại và có lý do hình thành. Doanh nghiệp nhà nước rất chú trọng tới việc tạo ra sự cân bằng trong việc phát triển kinh tế ở các vùng miền trên toàn quốc. Thế nên nó tạo nên sự công bằng xã hội. Còn doanh nghiệp tư nhân thì họ không mấy chú trọng với hoạt động vươn tới các vừng sâu vùng xa, vùng khó khăn vì khả năng thu lợi nhuận không cao. Bởi vậy tạo ra sự bất cân đối về việc làm cũng như khả năng tài chính của người dân ở mỗi vùng miền.

Như vậy chúng ta đã hiểu doanh nghiệp nhà nước là gì cũng như các đặc điểm của doanh nghiepejnhaf nước. Mặc dù hiện nay có nhiều hình thức thành lập doanh ngiệp khác nhau nhưng vì yếu tố công bằng xã hội, độc quyền tự nhiên, ngoại ứng cũng như mong muốn đảm bảo đời sống tốt nhất cho nhân dân nên doanh nghiệp nhà nước vẫn thực sự cần thiết tồn tại.

moveyourweb.net – Kinh Doanh